Ríos Rodríguez, César

Mineiro, 20 anos. Irmán de Arcadio Ríos Rodríguez, comunista. O seu pai estivo no cárcere e cando o liberaron escapou para Francia, na ocupación nazi rematou nun campo de concentración onde morreu; aos seus irmáns Manuel e Silvino, tíos de César e Arcadio, fusiláronos no Principado de Asturias. Ao seu pai arrestárono, logrou pasar a Francia e morreu nun campo de concentración nazi.

Aos 16 anos era dirixente das Xuventudes Socialistas (XXSS). Militante do Sindicato de Obreiros Mineiros de Asturias, vencellado a UXT (SOMA-UXT) e da Agrupación Socialista (AS) de Siero.

Participou na folga xeral revolucionaria de outubro de 1934, motivo polo que o detiveron; puxérono en liberdade a finais de 1935.

Fuxido. Exiliado.

Participou na defensa do Principado de Asturias contra os rebeldes; acadou o grao de tenente no 227º Batallón do XVII Corpo de Exército do Exército de Levante. A caída da Fronte Norte cólleo na Escola de Suboficiais de Noreña, onde se desenvolvía como oficial instrutor.

Ao caer a fronte asturiana escapou cara o monte co seu irmán Arcadio e, en xuño de 1938, acompañou a un grupo de fuxidos, tamén co seu irmán, que os acompañaron aos vales de Santa María de Casaio, Carballeda de Valdeorras (Ourense) para unirse a Marcelino Fernández Villanueva, Gafas.

En maio de 1940 formou parte da expedición de 16 asturianos que partiron en dirección a Portugal; chegaron dez e a primeiros de agosto tiveron que regresar a Galicia, despois de enfrontarse con forzas policiais do país veciño.

A entrada de Rusia na II Guerra Mundial o día 22/06/1941 deu novos ánimos aos fuxidos e Gafas pensou que había que facer algo desde o interior de España, unha resistencia efectiva, era o camiño que se iniciaba no Congreso de Ferradillo.

Participou no Congreso de Ferradillo, en Priaranza del Bierzo, preto de Ponferrada, nos montes Aquilianos (León) do día 24/04/1942, no que se reuniron 24 guerrilleiros de todas as tendencias políticas, asturianos, leoneses e galegos, e que deu lugar á creación da Federación de Guerrillas de León-Galicia (FG).

Elixiuse un Estado Maior dirixido por Marcelino Fernández Villanueva e no que tamén figuraban César Ríos Rodríguez, Mario Morán García, Abel Ares Pérez, Marcelino de la Parra Casas e Manuel Girón Bazán como lugartenentes. Había cinco socialistas, catro anarquistas da CNT, seis da UXT, catro comunistas e cinco sen adscrición política. A base de operacións era a Serra do Eixe, nos montes de Santa María de Casaio, Carballeda de Valdeorras (Ourense).

Os 24 asistentes a este congreso foron: Edelmiro Alonso García, Delmiro; Hilario Álvarez Méndez, Bienvenido; Abel Ares Pérez; Miguel Cuellas Gómez, Artillero; Antonio Fernández Crespo, Fuenteoliva; Marcelino Fernández Villanueva, Gafas; Manuel Girón Bazán, Girón; Manuel Gutiérrez Abella; Abelardo Gutiérrez Alba; Gerardo Lamas Cerezales; Pedro Lamas Cerezales, Pedrín; Abelardo Macías Fernández, o Lebre; Guillermo Morán García, Asturiano; Mario Morán García; Antolín Murias, Paciencia; Victorino Nieto Rodríguez, Cuñeira; Enrique Oviedo Blanco, Chapa; Marcelino de la Parra Casas, Parra; Amador Pérez Poncelas; Eduardo Pérez Vega, o Tameirón; César Ríos Rodríguez; Arcadio Ríos Rodríguez; José Vega Seoane, Ánimas, e Pedro Voces Canóniga, Pitaciega.

Xefe da I Agrupación de Guerrillas de 1942 a 1946, que dirixía con Abel Ares Pérez e con Manuel Girón Bazán.

No ano 1944 acompañou a Marcelino Fernández Villanueva, Gafas, xefe do Estado Maior da FG, Abel Ares Pérez e Abelardo Gutiérrez Alba a Lugo para establecer contactos con outros grupos e contrarrestar a influencia dos comunistas.

Estivo ao mando do I Grupo Guerrilleiro ata o ano 1946.

En xullo de 1947 César Ríos Rodríguez, Serafin Fernández Ramón, Antonio Fornelo, Edelmiro Alonso García e a súa dona Adoración Campo Canedo e Antonia Rodríguez López, parella de César, únense a Manuel Gutiérrez Alba para salvar a etapa máis difícil cara a fronteira francesa. Coincidiron o 27 de xullo na aldea de Pobladura del Valle (Zamora), para os preparativos. Alertados da presenza da Garda Civil, marcharon cara Pardiñas, pero no enfrontamento cos represores tiveron tres feridos e perderon o contacto co enlace que os ía poñer no camiño cara Francia. Disolvéronse ata atopar mellor ocasión.

Xulgado no Tribunal Militar Territorial de León na causa 280/48 e na causa 302/48.

Chegou a Francia, coa súa dona e tamén guerrilleira, Antonia Rodríguez López, o día 24/10/1948, nun barco que Indalecio Prieto Tuero mandara ao Principado de Asturias para recoller a un grupo de guerrilleiros aos que perseguían nos montes de León e que embarcaron en Luanco, Gozón (Principado de Asturias); neste barco viaxaron 29 guerrilleiros socialistas. César recibiu a axuda de Abelardo Gutiérrez Alba e avisou a Marcelino Fernández Villanueva, que era un dos que se evadiu con el.

Residiu en Narbona e Bédarieux, traballando como mineiro. Pasou a vivir en París en 1951, onde traballou como axudante sanitario nunha clínica.